Cytologia w Irlandii – Smear Test

Cytologia (Smear Test) – obowiązkowa pozycja w kalendarzu każdej kobiety. Dlaczego? Bo jesteśmy kobietami i mamy szyjki macicy, które czasami chorują.

W 2013 r., z powodu raka szyjki macicy, w Irlandii zmarły 72 kobiety, a w Polsce 1570 kobiet! Biorąc pod uwagę liczbę kobiet mieszkających w obu krajach – w Irlandii 2 348 000, w Polsce – 19 938 000, łatwo policzyć, że w Irlandii, na każde 1000 kobiet, na tego typu raka umarły 3, a w Polsce 8 kobiet!

3 na 1000, 8 na 1000 – to kobiety, które przegrały walkę z nowotworem. Tych, które zmagają się z chorobą, jest znacznie więcej. Groźba śmierci nie jest jednak jedynym „wskazaniem” do wykonania cytologii. Trzeba mieć na względzie, że chorób wykrywanych cytologią jest znacznie więcej.

Pobyty w szpitalu, liczne badania, nerwowe oczekiwania na wyniki, zabiegi, leczenie chirurgiczne, radioterapia, chemioterapia, stres – im wcześniej zdiagnozowane zostaną nieprawidłowości w rozmazie, tym lżejszy będzie przebieg leczenia, lepsze rokowania i szybszy powrót do zdrowia. Warto więc poświęcić chwilkę.

Dwie krótkie regułki

Cytologia – badanie (oglądanie) rozmazu pobranych komórek pod mikroskopem. Irlandia objęła możliwością bezpłatnego wykonania tego badania wszystkie kobiety pomiędzy 25 a 60 rokiem życia.

Badania przesiewowe – określone badania wykonywane określonej grupie ludzi, w celu wykrycia określonej choroby (chorób), czyli „przesianie”, wyszukanie ludzi chorych wśród osób objętych badaniem. W tym przypadku jest to cytologia, wykonywana kobietom pomiędzy 25 a 60 rokiem życia, w celu wczesnego rozpoznania nieprawidłowości w budowie komórek szyjki macicy. W Irlandii prowadzone są również inne badania przesiewowe (link) w kierunku raka piersi, jelit oraz dla osób z cukrzycą.

Jaka jest skuteczność badań przesiewowych szyjki macicy w Irlandii?

Z raportu The CervicalCheck Programme Report 2014/15 wynika, że z prawie 282 000 kobiet, które zgłosiły się na badanie, aż 16 549 (prawie 6%) kobiet zostało skierowanych do szpitali w celu dalszej diagnostyki i leczenia. W sumie przeprowadzono 6560 zabiegów, zmniejszając ryzyko wystąpienia raka szyjki macicy o 90% u tych kobiet!

Aby móc wykonać bezpłatną cytologię, wystarczy spełnić trzy warunki

– być w wieku 25-60 lat,

– mieszkać w Irlandii,

– mieć PPS.

Do wszystkich kobiet objętych programem, które nie wykonywały jeszcze cytologii w ramach badań przesiewowych, wysyłane są zaproszenia takiej treści:

Cytologia w Irlandii - zaproszenie

Listę ponad 4500 gabinetów wykonujących cytologię w ramach CervicalCheck można sprawdzić klikając tutaj. Wystarczy zadzwonić i umówić się na wizytę w dogodnym dla siebie terminie, uwzględniając fakt, że badanie to powinno się wykonać pomiędzy miesięcznymi krwawieniami, najlepiej kilka dni po menstruacji lub kilka dni przed, aby uniknąć niespodzianek w postaci zafałszowania wyniku.

Jeżeli się nie zdecydujemy, lub zapomnimy, po kilku tygodniach otrzymamy przypomnienie:

Cytologia w Irlandii - przypomnienie

Teraz już nie wypada odmówić … .

Cytologia – jak się przygotować do wizyty?

Na stronach internetowych można wyczytać różne zalecenia, np. www.medonet.pl zaleca między innymi, „aby w ciągu 2 dni przed badaniem unikać kąpieli pod prysznicem” (!) (link do artykułu) – nie wiem co na to ginekolog, ale ja bym się na taki krok nie zdecydowała i innym też nie polecam. W przypadku każdej wizyty u ginekologa, u jakiegokolwiek lekarza, najważniejsza jest higiena. Zresztą higiena zawsze jest ważna. Nie wiem czy istnieje jakiekolwiek badanie wymagające dwudniowego niemycia się. Nie wyobrażam sobie. Rozumiem sugestię utrzymania jak najbardziej „naturalnych warunków środowiska, aby zminimalizować zakłamanie wyników, ale temu służyć powinien jedynie kilkudniowy brak ingerencji w to „środowisko”, czyli unikanie współżycia, niestosowanie dopochwowo żadnych medykamentów, kosmetyków czy tamponów i używanie łagodnych środków myjących do higieny intymnej. Łagodnych, hmm …, a kto używa niełagodnych?

Kwestia fryzury wg uznania  :-). Nawiasem pisząc, warto zapytać swojego ginekologa, co sądzi o wygalaniu okolic bikini w kontekście stanu zdrowia. Można się zdziwić odpowiedzią.

Jak przebiega wizyta?

Do gabinetu wzywa się pacjentki po imieniu. Po krótkiej, kurtuazyjnej wymianie zdań, następuje chwilę dłuższa wymiana informacji. Pielęgniarka lub lekarz prosi o numer PPS, nazwisko panieńskie, aktualny adres, czy zażywa się hormony, inne leki, czy się na coś choruje, czy ma się małe dziecko, czy jest się w ciąży i to chyba tyle. Wszystko na bieżąco wklepywane jest do komputera, następnie wydrukowane, sprawdzone i podane do podpisu. Podpis jest wymagany. Podpisem potwierdza się prawidłowość wprowadzonych danych, udziela się zgody na wykonanie badania i przechowywanie informacji o wynikach oraz zaświadcza się zrozumienie zalet i ograniczeń, czyli sensu cytologii.

Zalecane jest zabranie ze sobą zaproszenia od CervicalCheck, chociaż nie wszędzie jest potrzebne.

Czas na meritum

… czyli badanie, które przebiega trochę inaczej niż w Polsce. Najczęściej wykonywane jest przez pielęgniarkę, rzadziej lekarza, chyba że mamy dwa w jednym, czyli pobranie wymazu przy okazji wizyty u ginekologa, to wówczas częściej robi to lekarz. Po rozebraniu się od pasa w dół i położeniu na kozetce wyłożonej szerokim ręcznikiem jednorazowym (nie na fotelu ginekologicznym!), zostaje się obdarowaną sporym kawałkiem tegoż ręcznika w celu przykrycia się od brzucha do kolan, prawie jak na filmach. Nie spotkałam się z tym w Polsce, żadna z koleżanek również nie, nawet podczas prywatnych konsultacji u wysokotytułowanych i wysokopłatnych „doktorów”. W Polsce większość kobiet kombinuje do ubrania przydługie bluzki, szerokie spódnice, aby stworzyć pewnego rodzaju granicę pomiędzy „mną, a tym co mi będą robić i narzędziami jakich będą używać”. Im mniej się widzi, tym lepiej.

Teraz już tylko wziernik, metalowy i zimny, kilka ruchów szczoteczką i koniec. Chociaż czuć, że coś jest „robione”, nie boli, przynajmniej nie powinno.

Koniec. Można zacząć się zbierać. Jeszcze tylko informacja, że wynik otrzymamy listem do sześciu tygodni i do widzenia. Informacja o tym, że wszystko w porządku wygląda tak:

Cytologia w Irlandii - wynik

Listem otrzymamy również zaproszenie na kolejną cytologię, dlatego ważne jest, aby na stronie CervicalCheck, nasze dane były zawsze aktualne. W przypadku zmiany miejsca zamieszkania, po zalogowaniu się tutaj (wymagany PPS oraz data urodzenia), można wprowadzić aktualne dane w pozycji „Registration”.

Gdy wykryte zostaną nieprawidłowości, w zależności od ich rodzaju, również drogą pocztową wysłane zostaną wskazówki związane z dalszym postępowaniem.

Jeżeli nie otrzymałaś zaproszenia na darmowe badanie, a mieszkasz w Irlandii, masz numer PPS i chcesz wykonać cytologię, wystarczy wykonać te same kroki, jak w przypadku zmiany danych: zalogować się tutaj (wymagany PPS oraz data urodzenia) i wprowadzić swoje dane w pozycji „Registration”. Można to zrobić również za pomocą maila czy telefonu.

Na stronie www.cervicalcheck.ie znaleźć bardzo wiele ciekawych i przydatnych informacji dotyczących samego badania – cytologii, programu badań przesiewowych oraz uzyskanych wyników.

 

 

Źródła:

http://onkologia.org.pl

https://www.cervicalcheck.ie

WHO – Cancer Mortality Database

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *